IJzer vanaf zes maanden
Rond zes maanden raakt de ijzervoorraad waarmee een baby geboren wordt op, terwijl melk weinig ijzer levert. Daarom horen ijzerrijke producten vanaf dat moment dagelijks op het menu: vlees, vis, ei, peulvruchten of volkoren granen, bij voorkeur samen met een vitamine C-bron.
Dit is het onderwerp dat het minst wordt besproken en het meeste uitmaakt. Een baby wordt geboren met een ijzervoorraad die rond zes maanden opraakt. Vanaf dat moment moet het uit de voeding komen.
Waarom melk niet volstaat
Borst- en flesvoeding bevatten weinig ijzer. Zolang de eigen voorraad meegaat is dat geen probleem, maar daarna wel. Een baby van negen maanden die vooral melk drinkt en weinig vast voedsel eet, loopt reëel risico op een tekort.
IJzertekort geeft niet meteen zichtbare klachten. Vermoeidheid, bleekheid en minder eetlust zijn vaag, en juist bij jonge kinderen kan een langdurig tekort de ontwikkeling beïnvloeden. Voorkomen is daarom belangrijker dan herkennen.
Twee soorten ijzer
Heemijzer zit in vlees, vis en gevogelte. Het lichaam neemt ongeveer een kwart ervan op.
Non-heemijzer zit in peulvruchten, granen, groene groente en ei. Daarvan wordt maar een paar procent opgenomen.
Dat verschil is groot. Voor vegetarische gezinnen betekent het niet dat het niet kan, maar wel dat de combinaties er meer toe doen.
Wat de opname verbetert
Vitamine C bij dezelfde maaltijd. Dit is de meest onderschatte handeling in babyvoeding. Vitamine C kan de opname van plantaardig ijzer een paar keer verhogen. Denk aan paprika, broccoli, tomaat, aardbei of een partje sinaasappel bij de maaltijd.
Een beetje vlees bij plantaardig ijzer. Heemijzer verbetert ook de opname van non-heemijzer uit dezelfde maaltijd. Rundergehakt door een linzenstoof werkt dus dubbel.
Wat de opname remt
- Thee, ook kruidenthee met tannines. Niet bij de maaltijd geven.
- Veel zuivel bij dezelfde maaltijd; calcium concurreert met ijzer.
- Te veel melk per dag. Een baby die een liter melk drinkt, eet weinig anders. Zie hoeveel melk je baby nodig heeft.
IJzerrijke producten per soort
| Soort | Producten | Vanaf |
|---|---|---|
| Vlees | Rundvlees, kalfsvlees, lamsvlees | 6 mnd |
| Gevogelte | Kip, kalkoen (dijvlees bevat meer) | 6 mnd |
| Peulvruchten | Rode linzen, kikkererwten, witte bonen | 6 mnd |
| Ei | Ei, volledig gaar | 6 mnd |
| Granen | Havermout, quinoa, boekweit | 6 mnd |
| Groente | Spinazie, boerenkool, doperwten | 6 mnd |
Praktisch: hoe je het regelt
Eén ijzerrijk product per dag bij de warme maaltijd, met iets erbij dat vitamine C levert. Meer hoeft niet.
Een voorbeeld: rode linzen met wortel en een halve geroosterde paprika. Of havermoutpap met een paar stukjes aardbei. Beide leveren ijzer én de vitamine C om het op te nemen.
Bij een vegetarisch of plantaardig dieet
Dat kan, maar het vraagt aandacht. Zie vegetarische babyvoeding voor de combinaties en waar je op let.